Lezing

16 december 2006

Artists as (Public) Intellectuals

Artists as (Public) Intellectuals bespreekt hoe de definitie van de term ‘intellectueel’ zou kunnen worden uitgebreid door kunstenaars te beschouwen als ‘kennisproducenten’ en zodoende als een intellectueel, en gaat na welke ethische, politieke en sociale implicaties het zou hebben wanneer kunstenaars op die manier zouden worden gedefinieerd.

Wanneer we kunstenaars beschouwen als ‘kennisproducenten’, kunnen ze dan ook als ‘intellectuelen’ worden gedefinieerd? Welk nieuw concept van de intellectueel zou nodig zijn om de uiteenlopende en niet-allesomvattende kunstpraktijken die kennis genereren, te omvatten? Welke gevolgen zou dit hebben voor de ingesleten scheidslijn tussen denken en maken of denken en doen? Als tegenhanger van de klassieke definitie van de ‘universele intellectueel’ die ‘geautoriseerd’ is om waarheden te verkondigen, stelde Michel Foucault de term ‘specifieke intellectueel’ voor. Volgens Gary Hall (die Foucault citeert) is dit individu een “‘savant or expert’ with a ‘direct and localized relation’ to knowledge… The specific intellectual thus represents a ‘new mode of the connection between theory and practice’.” Een andere mogelijkheid is om te spreken van de ‘publieke intellectueel’ wiens benadering van kennis meer toegankelijk en omvattend is. Om curator Charles Esche te parafraseren zou de kunstenaar in onze tijd misschien de rol op zich kunnen nemen van een generalist in een tijdperk van specialisatie.

Het betitelen van kunstenaars als intellectuelen heeft ook een aantal gevolgen voor de kunstenaars en hun artistieke praktijken. Ten eerste vragen we ons af of dit etiket impliciet de waarde van creatief werk vermindert of de aandacht afleidt van de formele of esthetische kwaliteiten van kunst. Zijn kunstenaars bereid, of is het interessant genoeg voor kunstenaars om de functie van intellectueel op zich te nemen? Wat zou dit kunnen betekenen voor de wijze waarop kunstenaars zichzelf in het culturele, sociale en politieke veld positioneren? In welk publiek domein zijn kunstenaars werkzaam, en welke strategieën gebruiken ze om verschillende soorten publiek te zoeken en aan te spreken? In Representation, Contestation and Power: The Artist as Public Intellectual schreef Simon Sheikh: “We must therefore begin to think of artists and intellectuals as not only engaged in the public, but as producing a public through the mode of address and the establishment of platforms or counter publics… in opposition to the reigning cultural and political hegemony of the specific society.” Zijn er manieren van aanspreken die uniek zijn voor de hedendaagse kunst en als die er zijn, hoe kunnen die hun autonomie en oppositionele karakter behouden?

suggesties uit het archief

18 september–22 december 2019

Trainingsprogramma Trainings for the Not-Yet

Trainings for the Not-Yet, een project van BAK, basis voor actuele kunst en kunstenaar Jeanne van Heeswijk in samenwerking met vele anderen, bestaat uit een tentoonstelling als een serie van ‘community learnings’, performatieve workshops, kunstwerken, leerobjecten en gesprekken. Het trainingsprogramma van het project bestaat community-to-communitysessies met kunstenaars, activisten, dansers, koks, en meer vinden elke week plaats gedurende het project.

BAK, basis voor...

2 maart 2019, 14.00-17.00

Utrecht for Her: Voices of New Women

BAK, basis voor New Women Connectors

New Women Connectors and BAK, basis voor actuele kunst, Utrecht present the gathering Utrecht for Her: Voices of New Women. Utrecht for Her: Voices of New Women gathers refugee and migrant women from all backgrounds to learn about and share challenges that women newcomers experience, and how to veer these challenges toward solutions for policy and community forums to act upon effectively.

Bijeenkomst

12 april 2019, 14.30-17.00

Let’s Mobilize for a Europe We Want: Voices of New Women

BAK, basis voor New Women Connectors

New Women Connectors en BAK, basis voor actuele kunst presenteren de bijeenkomst Let’s Mobilize for a Europe We Want: Voices of New Women. De bijeenkomst maakt deel uit van de serie BAK, basis voor… waarin BAK de handen ineen slaat met andere organisaties om te werken aan gedeelde urgenties en het gezamenlijk ontwikkelen van voorstellen voor andere vormen van samenzijn: ‘being together otherwise‘.